Wskaźniki ryzyka

Stopy zwrotu pokazują, jak daleko dotarło portfolio, a wskaźniki ryzyka informują, jak wyboista była ta droga. Capitally mierzy drawdown, zmienność, wskaźnik Sharpe'a, Value at Risk, korelację z benchmarkiem oraz koncentrację regionalną lub sektorową dla każdego wiersza w tabeli Portfolio — pojedynczej pozycji, rachunku, typu aktywów czy tagu — w wybranym okresie, prezentując dane na wykresach wraz z benchmarkami.

Dodawanie kolumn ze wskaźnikami ryzyka

Kolumny ze wskaźnikami ryzyka są domyślnie ukryte. Otwórz menu kolumn nad tabelą i włącz je w sekcji Wskaźniki ryzyka; działają one dla pozycji oraz każdego grupowania — rachunków, typów, walut, tagów i innych. Wybór kolumn jest zapisywany dla każdego widoku, więc użyj Zastosuj zmiany wszędzie, jeśli chcesz mieć te same kolumny ryzyka na każdej karcie.

Każda kolumna, z wyjątkiem dwóch dotyczących dywersyfikacji, występuje w dwóch wariantach: zwykłym oraz oznaczonym jako (Ceny). Odpowiadają one na różne pytania, które omawiamy poniżej.

Portfolio czy Ceny

Zwykłe kolumny mierzą to, przez co faktycznie przeszły Twoje pieniądze; kolumny (Ceny) mierzą, jak ryzykowne byłyby posiadane dziś aktywa w całym badanym okresie. Zestaw je obok siebie, a różnica pokaże, jak bardzo Twoja strategia — momenty kupna, sprzedaży i rebalansowania — wpłynęła na podjęte ryzyko.

• Portfolio (bez przyrostka) — zbudowane na podstawie indeksu historycznej stopy zwrotu danego wiersza. Indeks jest ważony czasem, więc wpłaty i wypłaty nigdy nie są rejestrowane jako zyski lub straty, niezależnie od tego, czy projekt wyświetla wyniki jako MWR czy TWR. Opłaty, podatki i dochody są uwzględniane lub pomijane zgodnie z opcjami stóp zwrotu dla danego widoku.
• Ceny — zbudowane na podstawie historii cen bieżących aktywów przy dzisiejszej wadze, tak jakbyś posiadał dokładnie ten sam portfel przez cały okres. Moment zakupu nie ma znaczenia.

Weźmy ETF kupiony trzy miesiące temu, analizowany w okresie 5l. Drawdown uwzględnia tylko trzy miesiące, w których go posiadałeś. Drawdown (Ceny) bierze pod uwagę pełne pięć lat ETF-u, wliczając w to krachy, które miały miejsce przed Twoim zakupem.

W wierszu zgrupowanym według benchmarku każdy wskaźnik ryzyka odczytuje szeregi cenowe tego benchmarku, dzięki czemu możesz porównać wyniki swojego portfolio z indeksem w tej samej tabeli. Wyjątkiem jest Value at Risk: indeks nie posiada kapitału, który mógłby stracić, dlatego w wierszu benchmarku wyświetlany jest tylko Value at Risk %.

Drawdown

Drawdown to spadek od szczytu. Capitally przedstawia trzy sposoby jego mierzenia, wszystkie w ramach wybranego okresu — szczyt osiągnięty przed rozpoczęciem okresu nie jest brany pod uwagę.

• Drawdown — o ile w tej chwili dany wiersz znajduje się poniżej najwyższego punktu osiągniętego w danym okresie. W dniu nowego szczytu wskazuje 0 %.
• Największy drawdown — największy spadek od szczytu do dołka w badanym okresie. Komórka pokazuje również datę rozpoczęcia, zakończenia oraz czas trwania w dniach; w przypadku drawdownu, który nie zakończył się odrobieniem strat, widnieje zapis <data rozpoczęcia> – w toku.
• Najdłuższy drawdown — najdłuższy okres przebywania poniżej poprzedniego szczytu, od tego szczytu do dnia jego odrobienia lub do końca wybranego okresu. Komórka ma ten sam układ co Największy drawdown, a sortowanie według tej kolumny porządkuje wiersze według czasu trwania w dniach.

Największy i najdłuższy drawdown to często inne epizody. Ostry krach −30 %, który odrabia się w cztery miesiące, jest największy; zjazd o −12 %, którego odrobienie zajmuje dwa lata, jest najdłuższy.

Zmienność i wskaźnik Sharpe'a

Zmienność to roczna miara tego, jak bardzo stopy zwrotu odbiegają od średniej — odchylenie standardowe stóp zwrotu przeliczone na rok. Wskaźnik Sharpe'a to roczna stopa zwrotu powyżej stopy wolnej od ryzyka, podzielona przez zmienność: informuje, ile dodatkowego zysku wygenerowała każda jednostka zmienności. Wyższy wskaźnik Sharpe'a oznacza płynniejszą jazdę przy tej samej stopie zwrotu.

Stopa wolna od ryzyka jest ustawiona dla projektu w Ustawienia → Zaawansowane śledzenie; tej samej wartości używa się do wyceny opcji. Jeśli nie została określona, Capitally stosuje stopę 3-miesięcznych amerykańskich bonów skarbowych (US Treasury bill) z ostatniego dnia okresu. Jeśli ta stopa jest niedostępna, wskaźnik Sharpe'a pozostaje pusty zamiast być obliczanym względem 0 %.

Value at Risk

Value at Risk % to część wartości wiersza, która może zostać utracona w ciągu następnych 30 dni z 95-procentowym prawdopodobieństwem: w 19 na 20 przypadków trzydziestodniowych strata powinna być niższa od tej wartości. Value at Risk to ta sama liczba wyrażona kwotowo — wartość wiersza na koniec okresu pomnożona przez Value at Risk %.

Capitally wykorzystuje model parametryczny z książki Johna Hulla Options, Futures, and Other Derivatives: 1,645 × zmienność dzienna × √30, przy założeniu zerowej oczekiwanej zmiany. Aktywo o zmienności rocznej 25 % ma więc 30-dniowy 95-procentowy VaR na poziomie ok. 12 % (1,645 × 25 % × √(30/365)). Zmienność dzienna pochodzi z tych samych stóp zwrotu co w kolumnie Zmienność, więc szacunek zależy od wybranego okresu: spokojny rok daje niższy VaR niż rok, w którym wystąpił krach.

W przypadku wiersza zawierającego tylko pozycje długie wynik jest ograniczony do 100 %, ponieważ pozycja długa nie może stracić więcej, niż jest warta. Wiersz z dowolną pozycją krótką zachowuje pełny wynik modelu, nawet powyżej 100 %, ponieważ strata na pozycji krótkiej nie ma limitu.

Korelacja z benchmarkiem

Korelacja mierzy, jak blisko stopy zwrotu wiersza podążają za pierwszym benchmarkiem projektu w wybranym okresie: 1 oznacza ruch w tym samym kierunku, 0 brak związku, a −1 ruch w przeciwnych kierunkach. ETF na S&P 500 mierzony względem S&P 500 ma wynik bliski 1; aktywo z wynikiem bliskim 0 to takie, które zapewnia dywersyfikację względem indeksu.

Korelacja (Ceny) porównuje bieżące aktywa, przy obecnych wagach, z tym samym benchmarkiem — pokazuje, jak blisko Twój aktualny portfel śledzi indeks, niezależnie od tego, co posiadałeś wcześniej. Oba warianty wymagają benchmarku w projekcie; na wykresie korelacja jest mierzona względem pierwszego benchmarku widocznego na tym wykresie.

Dywersyfikacja

Dywersyfikacja regionalna i Dywersyfikacja sektorowa mierzą, jak równomiernie wartość wiersza jest rozłożona między regiony i sektory, do których przypisane są aktywa, przy użyciu indeksu Herfindahla-Hirschmana (HHI): sumy kwadratów udziałów każdej grupy. 1,0 oznacza, że wszystko znajduje się w jednym regionie lub sektorze, 0,25 to równy podział na cztery, a niższa wartość oznacza większą dywersyfikację. Odwrotność HHI wskazuje liczbę grup o równej wielkości odpowiadających rozproszeniu — wynik 0,2 zachowuje się jak pięć grup.

Portfolio z 60 % udziałem w USA i 40 % w Niemczech osiąga wynik 0,6² + 0,4² = 0,52. Fundusz przypisany do kilku regionów przyczynia się do każdego z nich zgodnie z jego wagą, więc ETF typu „world” rozkłada swoją wartość na wiele z nich.

Wartość bez przypisanego regionu lub sektora liczy się jako osobna grupa. Wiersz złożony tylko z nieprzypisanych aktywów — nieruchomości, pożyczek, inwestycji prywatnych — ma więc wynik 1,0. Indeks jest odczytywany na podstawie wartości wiersza na koniec okresu i pozostaje pusty, jeśli jakiegokolwiek składnika w wierszu nie da się wycenić.

Wskaźniki ryzyka na wykresach

Wskaźniki ryzyka można prezentować zarówno w tabelach, jak i na wykresach. W metryce Stopa zwrotu ustawienie wykresu Drawdown (między Porównanie cen a X-Ray) rysuje drawdown widoku w całym okresie, z każdym wybranym benchmarkiem jako linią przerywaną. Aby wykreślić inny wskaźnik ryzyka, edytuj wykres i wybierz go z grupy Wskaźniki ryzyka w selektorze metryk.

Dostępne typy wykresów zależą od wskaźnika:

• Drawdown i Drawdown (Ceny) — tylko wykresy liniowe.
• Największy drawdown i Najdłuższy drawdown, oba warianty — pokazują głębokość drawdownu w dowolnym typie wykresu niekumulatywnego. Linia pokazuje, jak drawdown rozwijał się w czasie, wraz z benchmarkami. Słupki szeregów czasowych i wykresy typu swarm pokazują drawdown dla każdego miesiąca lub segmentu. Słupki, wykresy kołowe, X-Ray i mapy cieplne porównują grupy, a podział grup najwyższego rzędu zachowuje grupy z najgorszymi wynikami drawdownu.
• Zmienność, Wskaźnik Sharpe'a, Value at Risk %, Value at Risk, Korelacja oraz oba wskaźniki dywersyfikacji (wraz z wariantami (Ceny)) — wykresy słupkowe, X-Ray i mapy cieplne, porównywane między grupami dla całego okresu. Korelacja jest dostępna tylko na wykresie pokazującym przynajmniej jeden benchmark.

Jak obliczane są liczby

Stopy zwrotu są próbkowane codziennie dla okresów do około dwóch lat i tygodniowo powyżej tego czasu. Weekendy i święta, w których nie ma nowych cen, są uwzględniane w kolejnym ruchu rynkowym, więc zamknięty rynek nie liczy się jako spokojny dzień i nie zaniża zmienności.

Zmienność jest zannualizowana w oparciu o 365 dni kalendarzowych i wykorzystuje statystyki uwzględniające długość każdego interwału, więc nierówne odstępy — długi weekend, przerwa świąteczna — nie wpływają na wynik.

Pozycja, której wartość spadła do zera, pokazuje −100 % drawdownu i brak zmienności lub wskaźnika Sharpe'a.

Obliczenia Value at Risk i korelacji odtwarzają przykłady z książki Hulla Options, Futures, and Other Derivatives oraz przykład z dokumentacji funkcji CORREL w programie Excel.